header

(1400-03-17) فقه الاداره - درس 369 و 370

درس خارج فقه الاداره حضرت آیت الله قوامی (دامت برکاته)

درس 369 و 370 (دوشنبه 1400/03/17) - 26 شوال 1442- (2021/06/07)

بسم الله الرحمن الرحیم

 

فقه الاداره –فقه النظارة- نظارت بر برنامه – نظارت استصوابی – اصل در نظارت استصوابی

مساله : در صورت شک در استصواب نظارت اصل عملی چیست؟

بیان مساله:

اگر در استصواب ناظرین مردد شدیم به اینکه آیا به صواب دست یافته ند یا خیر اصل چیست؟ اصل استصواب در نظارت است یا بالعکس ؟ اصل حلیت و اصل جواز  که اصل اولی هستند آیا اصل استصواب هم اصل اولی است مگر این که خلاف آن اثبات شود مثل اصل برائت  یا اصل رحمت در مدیریت رحمانی ؟ یا اصل عدم استصواب است مطابق اصل احتیاط سازمانی مگر این که خلاف آن ثابت شود ؟ در پاسخ باید دنبال منشاء شک بود که آیا ناشی از بقاء شرائط در فقیه ناظر یا حسبه است ؟ به اینکه نمیدانیم آیا شرائط در او باقی است یا زائل شده مثلا عدالت در او هست  باقی است یانه ؟  که قابل استصحاب اگر هست  استصحاب بقاءشرائط بنماییم و در نتیجه به استصواب بر سیم و طبق آ ن ترتیب اثر دهیم  ؟ یا منشاء شک اعمال دقت ناظرین هست ؟ که آیا دقت کافی را داشته اند ؟ آیا تحقیقات و اطلاعات مکفی را داشته اند ؟ جوانب امر را به خوبی سنجیده اند تا به رای صواب نائل شده باشند ؟  یا اینکه اجتهاد کافی و یاس بعد الفحص  نداشته اند و اعمال اجتهاد کافی ننمو ده اند؟ که بگوییم اصل احتیاط حکم میکند که ترتیب اثر بر نظارت ندهیم تا  به تکمیل اطلاعات و اجتهاد برسند مثلا به اعتراض به نتیجه اطلاعات رسیدگی نمایند   زیرا اعتراض دال بر عدم تکمیل وفرایند نظارت و یا عدم اعمال دقت  است و کاشف از عدم تلاش کافی است ؟ در این جا باید حمل بر صحت کنیم که قبلا هم بحث شد؟  که عدالت  ناظر مانع از عدم اجتهاد کافی  آنان است .  فرض بقاء علم وعدالت   وسائر شرائط است . و با توجه به اینکه نظارت نوعی قضاوت است که در یک فرآیند عرفی یک قضاوت عادلانه باید مورد تسلیم و تبعیت واقع شود والا هیچگاه فصل خصومت نخواهد شد و یک طرف هماره ناراضی است و میتواند معترض باشد  در قضاوت ها باسد بر اساس بینات و ایمان عمل کرد که ظاهر است و  مصلحت در تسلیم است 

( 370-  369 دانلود فایل صوتی درس )